Wojska Specjalne KRLD

Analiza w skrócie:

- Korea Północna dysponuje licznymi wojskami specjalnymi. Wojska te mają odegrać kluczową rolę w potencjalnej wojnie z Republiką Korei.

- Teoretycznie, SOF KRLD posiada znaczne zdolności do prowadzenia działań asymetrycznych.

- Żołnierze z elitarnych oddziałów Korei Północnej stanowią trzon kontyngentu walczącego po stronie Rosji.

Wstęp

W wypadku potencjalnego konfliktu zbrojnego na Półwyspie Koreańskim, Koreańska Republika Ludowo-Demokratyczna (KRLD) będzie zmuszona działać w warunkach znacznej przewagi technologicznej swoich przeciwników – Republiki Korei (RK) oraz Stanów Zjednoczonych (USA). Niemniej, Pjongjang jest świadomy swoich ograniczeń i podejmuje odpowiednie starania w celu rozwoju zarówno swoich zdolności konwencjonalnych jak i asymetrycznych.

Zapewne najlepszym przykładem asymetrycznych zdolności KRLD są jej liczne oddziały wojsk specjalnych (SOF), które swoją wielkością przerastają niektóre armie świata. Reżim północnokoreański przypisuje im niezwykle ważne zadania w wypadku wojny. Poza konwencjonalnymi zadaniami bojowymi żołnierze SOF Korei Północnej mają przeprowadzać ataki na znajdujące się na tyłach obiekty strategiczne oraz centra dowodzenia czy wręcz dokonywać zamachów na kluczowych przywódców polityczno-wojskowych.

Formacja ta nie tylko prowadziła działania w czasie zimnej wojny, lecz jej żołnierze aktywnie biorą udział w wojnie w Ukrainie, stanowiąc trzon walczącego po stronie Rosji „korpusu ekspedycyjnego” Koreańskiej Armii Ludowej (KAL).

Niniejszy artykuł przeanalizuje doktrynę użycia północnokoreańskich wojsk specjalnych oraz ich organizację. Przybliży on również metody działania żołnierzy SOF KAL podczas walk po stronie Rosji jak i oceni rzeczywisty potencjał całej formacji do prowadzenia działań asymetrycznych. Ze względu na obszerność materiału tekst ten stanowi jedynie wstęp do zagadnienia.

Organizacja SOF KRLD

Dokumenty amerykańskie podają, iż wojska specjalne Pjongjangu liczą, w zależności od źródeł, od 180 000 do[1] 200 000 żołnierzy, co czyni je większymi od sił zbrojnych niektórych państw. Owi żołnierze są nie tylko częścią wyspecjalizowanych batalionów czy brygad wojsk specjalnych, lecz również znajdują się np. w jednostkach piechoty[2] czy, wedle pewnych źródeł, w jedynej północnokoreańskiej dywizji pancernej.

Północnokoreańskie wojska specjalne są obecne od szczebla brygady do korpusu KAL. Istnieje także 11. Korpus, składający się z pewnej liczby brygad SOF, ów korpus miałby realizować zadania o znaczeniu strategicznym. Za szkolenie i przydzielanie zadań zdecydowanej większości z formacji wojsk specjalnych odpowiadają dwie różne organizacje – Light Infantry Training Guidance Bureau (LITGB) oraz kluczowa agencja wywiadowcza KRLD – Reconnaissance General Bureau, która obecnie pod nazwą Reconnaissance Information General Bureau (RIGB) zajmuje się całokształtem działań wywiadowczych.

Po reorganizacji, która miała miejsce pod koniec czerwca 2025 roku, RIGB zajmuje się rozpoznaniem satelitarnym i w cyberprzestrzeni SIGINT, HUMINT, oraz wywiadem gospodarczym, politycznym jak i dyplomatycznym.

Uważa się, iż pod RIGB podlega 8 batalionów rozpoznawczych liczących po 500 osób. Jeden batalion jest przydzielony do każdego z czterech wysuniętych korpusów KAL. Ponadto, jest możliwe, iż RIGB posiada jeden batalion do prowadzenia tajnych operacji w innych państwach[3]. Jednostki podległe pod Biuro są formacjami o znaczeniu strategicznym lub operacyjnym.

Istnieją także 3 brygady zwiadu, złożone z 17 batalionów – są one rozdzielane wśród wysuniętych korpusów i dywizji zmechanizowanych. Pod LITGB podlega zdecydowana większość wojsk specjalnych Korei Północnej. Łącznie jest to 7 dywizji lekkiej piechoty, 12 brygad lekkiej piechoty oraz 3 brygady lekkiej piechoty przydzielone do korpusów znajdujących się przy Linii Demarkacyjnej.

Pod LITGB podlegają także 3 tzw. brygady snajperskie[4]. Ponadto, północnokoreańskie siły powietrznodesantowe, składające się z 3 brygad powietrznodesantowych, 2 kolejnych brygad snajperskich oraz jednego batalionu również podlegają pod owo dowództwo. Ostatnią formacją podlegającą pod LITGB są 3 brygady piechoty morskiej, składające się z 13 batalionów.

Marynarka Wojenna Korei Północnej posiada także 2 brygady snajperskie piechoty morskiej, po jednej na wschodnim i zachodnim wybrzeżu KRLD. Istnieje także 11 batalionów głębokiego rozpoznania artyleryjskiego, podlegają one, w zależności od szczebla pod Siły Strategiczne, Biuro Artylerii, 518. Dywizję Artylerii jak i dywizje zmechanizowane funkcjonujące w ramach korpusów[5].

Niewiele jest jednak o nich wiadomo, zapewne zajmowałyby się one przede wszystkim wynajdywaniem celów dla ataków wykorzystujących pociski balistyczne i artylerię rakietową dalekiego zasięgu (np. MLRS kalibru 600mm).

Doktryna użycia SOF KRLD

Wedle źródeł amerykańskich, północnokoreańskie wojska specjalne miałyby zostać wykorzystane zarówno w operacjach ofensywnych jak i defensywnych. W wypadku północnokoreańskiego ataku, miałyby one za zadanie przeniknąć za linie obrony Republiki Korei i działać na zapleczu wojsk przeciwnika. Nie wyklucza się, iż żołnierze północnokoreańscy mieliby znaleźć się na Południu jeszcze przed rozpoczęciem działań wojennych[6].

W tym przypadku mogliby oni szerzyć chaos w południowokoreańskim społeczeństwie, np. poprzez, prowokacje czy wręcz zamachy terrorystyczne w celu wywołania paniki. Mogą także prowadzić działania propagandowe w mediach społecznościowych jak i organizować (z wykorzystaniem „pożytecznych idiotów”) protesty antywojenne [7]. W wypadku walk na terytorium Korei Północnej, SOF miałby głównie za zadanie ochronę kluczowych obiektów przed atakami ze strony wrogich wojsk specjalnych[8].

Uważa się, iż działające na szczeblu strategicznym formacje północnokoreańskich wojsk specjalnych miałyby za zadanie zdobywanie informacji o ruchach wojsk jak i cywilów, niszczenie lotnisk, baz logistycznych, stanowisk OPL a także centrów dowodzenia  na południowokoreańskich tyłach. Na szczeblu operacyjnym miałoby natomiast dojść do wykorzystania m.in. formacji lekkiej piechoty do zdobywania kluczowych punktów, ataków na stanowiska dowodzenia, opóźniania formacji rezerwowych przeciwnika oraz zdobywania informacji o ruchach wrogich odwodów.

Oddziały północnokoreańskiego SOF miałyby także za zadanie zdobywanie informacji pozwalających na prowadzenie ataków za pomocą artylerii dalekiego zasięgu oraz pocisków balistycznych. Natomiast na szczeblu taktycznym, wojska specjalne KRLD miałyby wspierać zadania stawiane przed ich macierzystymi dywizjami i brygadami poprzez działania z wykorzystaniem lekkiej piechoty i zdobywanie informacji pozwalających na zniszczenie kluczowych obiektów, takich jak stanowiska dowodzenia czy miejsca koncentracji wojsk przeciwnika[9].

Wyżej wymienione bataliony zwiadu przydzielone do korpusów najprawdopodobniej byłyby pierwszymi formacjami KAL wkraczającymi na terytorium Republiki Korei. Miałyby one za zadanie m.in. atakowanie celów strategicznych, eliminację przywódców politycznych i wojskowych jak i zdobywanie informacji wywiadowczych[10]. Uważa się natomiast, iż do brygad zwiadu należałoby rozpoznawanie wrogich jednostek i ich zamiarów, kierowanie ognia artyleryjskiego jak i ataki na cele o znacznym znaczeniu, pokroju lotnisk czy wręcz baz rakietowych[11].

Formacje lekkiej piechoty miałyby za zadanie m.in. zdobywanie kontroli nad liniami zaopatrzeniowymi, przeprowadzanie manewrów oskrzydlających wrogie oddziały jak i przejmowanie kontroli nad kluczowymi obiektami, pokroju elektrowni czy centrów logistycznych[12]. Uważa się, iż metody stosowane przez lekką piechotę KRLD są niekonwencjonalne i są zainspirowane metodami walki prowadzonymi przez różne organizacje przeciwko państwom Zachodu na Bliskim Wschodzie[13].

Brygady snajperskie wojsk lądowych mają za zadanie przeprowadzanie w małych oddziałach liczących najprawdopodobniej  od 5 do 10 osób ataków na mniejsze punkty dowodzenia, bazy logistyczne, jak i  organizację zamachów na kluczowych przywódców politycznych czy wojskowych[14]. Brygady snajperskie podlegające pod marynarkę wojenną Pjongjangu miałyby za zadanie m.in. zdobywanie przejść rzecznych w celu wspierania działań ofensywnych północnokoreańskich wojsk lądowych jak i dokonywanie rajdów na nabrzeżne cele znajdujące się za liniami wroga[15].

Wojska powietrznodesantowe Pjongjangu są traktowane przez reżim KRLD jako wojska specjalne. Zapewne ich najważniejszą częścią są wcześniej wspominane brygady snajperskie wojsk powietrznodesantowych, których zadania byłyby w głównej mierze analogiczne do zadań innych brygad snajperskich – zwiad, atakowanie lotnisk czy centrów dowodzenia[16]. Trudno jednak stwierdzić, czy w warunkach wojennych Pjongjang byłby w stanie przerzucić większą ilość żołnierzy drogą lotniczą, biorąc pod uwagę niemożliwość wywalczenia przez swoje lotnictwo przewagi powietrznej – mogłoby to się skończyć ciężkimi stratami.

Podobnie mogłaby potoczyć się próba przeprowadzenia większej operacji desantowej z wykorzystaniem brygad piechoty morskiej z uwagi na dysproporcje między marynarką wojenną KRLD a RK.

Na Południe żołnierze północnokoreańscy mogliby przeniknąć za pomocą miniaturowych okrętów podwodnych, których Pjongjang posiada kilkadziesiąt. W 1996 roku wykryto próbę przedostania się na terytorium Republiki Korei północnokoreańskich komandosów z wykorzystaniem okrętu podwodnego klasy Sang-O. Operacja jednak się nie powiodła - okręt osiadł na mieliźnie.

Poza okrętami podwodnymi wojska specjalne KRLD mogłyby również wykorzystać znaczny arsenał poduszkowców, zbudowanych w pewnym stopniu w oparciu o brytyjską technologię. Dwie kluczowe bazy poduszkowców znajdują się na zachodnim wybrzeżu KRLD – w Kibong-dong i Tasa-ri. Według raportu z 2018 roku, Pjongjang byłby zdolny do dokonania w przeciągu 2-4 godzin desantu liczącego 2 700 komandosów z wykorzystaniem bazy w Kibong-dong na południowokoreańskie wyspy, natomiast poduszkowce z Tasa-ri byłyby w stanie przerzucić około 800 żołnierzy w ciągu 2,5 – 4,5 godzin.

Podczas zimnej wojny wykryto natomiast kilka tuneli przebiegających pod Strefą Zdemilitaryzowaną, z czego jeden prowadził ponad 1,6km na południe od owej Strefy. Tunele mogły być wykorzystywane przez północnokoreańskich agentów. Trudno jednak stwierdzić, czy owa metoda byłaby możliwa do wykorzystania w czasach obecnych, biorąc pod uwagę zapewne większą ilość sensorów stosowanych przez Seul, które mogłyby wykryć próbę dokonania nowych podkopów. Niektóre źródła uważają, iż KRLD byłoby w stanie wykorzystać samoloty An-2 w celu przerzucenia komandosów na Południe, gdyż są one w stanie latać na niskim pułapie, co utrudnia ich wykrycie przez radar.

An-2, ze względu na swoją niską prędkość i poruszanie się blisko ziemi mogłyby być trudne do zestrzelenia przez myśliwce Seulu, sam Pjongjang z kolei przeprowadza ćwiczenia ze zrzutu spadochroniarzy z owych samolotów. O ile nie można w pełni przewidzieć, jak wykorzystanie tych samolotów mogłoby potoczyć się podczas działań wojennych, w wypadku ich wcześniejszego wykrycia jeszcze nad terytorium KRLD Południe mogłoby przygotować odpowiednią obronę przeciwlotniczą w obszarach zagrożonych lądowaniem komandosów.

SOF KRLD w obwodzie kurskim

Nie wiadomo ilu dokładnie żołnierzy z wojsk specjalnych Pjongjangu wzięło udział w walkach o obwód kurski, jednakże stanowili oni ważną część kontyngentu wysłanego przez KRLD. Informacje z początku północnokoreańskiego zaangażowania w Rosji mówiły o obecności 1 500 żołnierzy z wojsk specjalnych KAL. Niektórzy wręcz twierdzą, że całość bojowej części kontyngentu składała się z wojsk specjalnych – łącznie od dwóch do trzech brygad lekkiej piechoty i SOF, w tym żołnierzy z brygad snajperskich.  Wydaje się, iż żołnierze byli często rotowani, gdyż w innym przypadku szacowane przez niektóre źródła straty wynoszące aż 6 000 żołnierzy (rannych i zabitych, sam reżim pjongjangski przyznaje się do utracenia 2 304 żołnierzy) spowodowałyby, iż liczący około 11 000 – 15 000   żołnierzy kontyngent w znacznej mierze utraciłby zdolności do walki.

Mimo ponoszenia na początku ciężkich strat, kontyngent adaptował się do realiów frontu, a jego żołnierze byli uznawani przez Kijów jako walczących lepiej niż elitarni najemnicy dawnej Grupy Wagnera. Szybko zdecydowano się na wykorzystywanie mniejszych grup żołnierzy jak i udoskonalanie taktyki zarówno zwalczania jak i wykorzystywania własnych dronów.

Żołnierze północnokoreańscy walczyli również ze znaczną zażartością, decydując się często na popełnianie samobójstwa by uniknąć wpadnięcia w niewolę. Podczas walk Koreańczycy z Północy nie wykorzystywali ciężkiego sprzętu pancernego, przemieszczając się pieszo lub z wykorzystaniem lekkich pojazdów taktycznych. Wykorzystywano m.in. przeciwpancerne pociski kierowane Bulsae-4M, lekkie wieloprowadnicowe wyrzutnie rakietowe kalibru 107mm jak i moździerze.

Można więc stwierdzić, iż walkę prowadzono w typowy dla lekkiej piechoty sposób, tym samym zgodny do pewnego stopnia (z pominięciem masowych ataków z początku zaangażowania Koreańczyków na froncie) z doktryną SOF KRLD. Wedle północnokoreańskiej propagandy, w  przerwach od walk żołnierze mieli brać udziałw spotkaniach ideologicznych.

Komandosi wysłani na front kurski mieli pochodzić z 11. Korpusu, znanego także jako „Korpus Burza”, który ma ogólnie liczyć od 40 000 do 80 000 żołnierzy i składać się z 10 brygad. Korpus składa się z formacji lekkiej piechoty, piechoty morskiej, wojsk powietrznodesantowych i komandosów. Dowódcą kontyngentu miał być Kim Yong-Bok, wiceszef Sztabu Generalnego KAL.

Kim od 2014 roku pełnił funkcję dowódcy 11. Korpusu a następnie przekazano mu odpowiedzialność za szkolenie i udoskonalanie całości północnokoreańskich wojsk specjalnych. Zdaniem niektórych analityków, reżim chce wykorzystać doświadczenie zdobyte przez żołnierzy wojsk specjalnych na froncie w celu udoskonalenia całości sił zbrojnych. Według informacji z lutego 2026 roku, 3 000 żołnierzy którzy wrócili na terytorium Korei Północnej ma zostać instruktorami wojskowymi.

Warto wspomnieć, iż pozyskane przez północnokoreańskich żołnierzy zdolności i wiedza mogą zostać przekazane również innym formacjom a nie jedynie reszcie północnokoreańskich sił zbrojnych. Podczas Zimnej Wojny, instruktorzy z Pjongjangu szkolili jednostki niektórych państw w Afryce – Etiopii, Mozambiku, czy Zambii. Jeszcze w drugiej dekadzie XXI wieku komandosi KAL mieli prowadzić szkolenia dla swoich ugandyjskich odpowiedników.

Nie można wykluczyć, iż biorące udział w różnych działaniach wojennych państwa czy wręcz formacje paramilitarne byłyby zainteresowanie pozyskaniem wiedzy od KRLD. Dla Pjongjangu nie wiązałoby się to jedynie z możliwością zdobycia walut wymienialnych czy surowców, lecz także z poszerzaniem swoich wpływów na świecie.

Zdolności do prowadzenia zadań asymetrycznych

W wypadku pogorszenia się sytuacji na Półwyspie Koreańskim, północnokoreańskie wojska specjalne mogłyby stanowić poważne zagrożenie, w szczególności w wypadku ich wcześniejszego przerzucenia. Na korzyść potencjalnego prowadzenia działań asymetrycznych przez SOF KRLD przemawia znaczna koncentracja ludności Republiki Korei w mieście Seul. Ataki, przynajmniej początkowo, nie musiałyby wiązać się ze stratami w ludziach.

Przeloty dronów nad kluczowym z perspektywy całego Południa lotniskiem Incheon, sabotaże na liniach metra czy ataki hakerskie na systemy informatyczne mogłyby tworzyć znaczne utrudnienia dla ludności cywilnej jak i straty gospodarcze. Zamachy terrorystyczne (np. z wykorzystaniem bezzałogowców w celu wywarcia większego efektu psychologicznego) mogłyby natomiast trwale zniszczyć wizerunek Republiki Korei jako państwa względnie bezpiecznego i odwiedzanego przez turystów.

Ataki terrorystyczne, w połączeniu z zamachami na przywódców polityczno-wojskowych w wypadku niewystarczającej odpowiedzi ze strony Seulu mogłyby wywołać chaos wśród południowokoreańskiego społeczeństwa. Powtarzające się akty sabotażu mogłyby również odwrócić uwagę formacji odpowiedzialnych za bezpieczeństwo jak i sił zbrojnych RK od konwencjonalnego zagrożenia ze strony KAL.

Jeżeli Pjongjang byłby w stanie prowadzić ową dywersję przez kilkumiesięczny okres poprzedzający konwencjonalną inwazję, Korea Południowa mogłaby zostać poważnie osłabiona. Oczywiście, owe działania wiązałyby się z nieuniknionymi stratami po stronie KAL, sam przerzut i (przynajmniej tymczasowe) funkcjonowanie żołnierzy SOF na Południu przed atakami wiązałaby się również z możliwością ich wykrycia przez służby RK, narażając powodzenie całej operacji.

Mimo trwającego od lat 50. XX wieku zagrożenia ze strony KRLD, historycznie Republika Korei nie radziła sobie dobrze z północnokoreańskimi aktami agresji. Warto w kontekście potencjalnych działań asymetrycznych wspomnieć o kilku incydentach. Przykładowo, w 1968 roku oddział komandosów KAL przebranych w mundury żołnierzy Republiki Korei wysłanych na misję zabicia południowokoreańskiego prezydenta Park Chung Hee zdołał się przedostać aż pod Niebieski Dom (dawną siedzibę prezydenta Południa) zanim zostali oni zdemaskowani.

Bliżej czasów współczesnych, w 2010 roku doszło do zatopienia korwety Cheonan Seulu przez okręt podwodny Marynarki Wojennej KAL, co nie wiązało się z odpowiedzią RK. W 2022 roku doszło natomiast do naruszenia południowokoreańskiej przestrzeni powietrznej przez drony z KRLD – lotnictwo ani obrona przeciwlotnicza Seulu nie zestrzeliła żadnego z nich, tracąc natomiast podczas incydentu jeden z samolotów wysłanych w celu przechwycenia owych bezzałogowców.

Zapewne jednym z bardziej kuriozalnych incydentów ostatnich lat była natomiast seria prowokacji, w ramach których Pjongjang wysyłał na Południe balony wypełnione śmieciami, co również nie spotkało się z żadną proporcjonalną odpowiedzią Seulu.

Dlaczego owe incydenty są przywoływane w kontekście północnokoreańskich komandosów? Możliwe jest, iż w kluczowe dla podjęcia w Pjongjangu decyzji o rozpoczęciu szerokiej kampanii dywersyjnej wymierzonej w Południe, byłoby uznanie przez kierownictwo KRLD, że Seul ponownie nie zareaguje, ograniczając się jedynie do minimalizacji szkód i działań przeciw dywersanckich na swoim terytorium.

Przed trudną decyzją w wypadku nasilenia się aktywności północnokoreańskich żołnierzy SOF byłby postawiony sam rząd Południa – ograniczona odpowiedź kinetyczna mogłaby teoretycznie wiązać się z kinetyczną reakcją Pjongjangu a co za tym idzie nieść ze sobą możliwość rozpoczęcia pełnoskalowych działań wojennych. Nie można również wykluczyć, iż hamulcowym wobec planów kontrataku ze strony Seulu byłby sam Waszyngton.

Nie wiadomo natomiast, czy w wypadku północnokoreańskiej kampanii sabotażu Seul byłby w stanie odpowiedzieć w podobny sposób, aktywując swoich agentów na terytorium KRLD – logiczne jednak, z uwagi na hermetyczność reżimu wydaje się założenie, iż agentura obcych państw ma znaczne problemy w działaniu na terytorium Północy a jakiekolwiek udane zamachy bądź inne akty sabotażu byłyby objęte całkowitą tajemnicą informacyjną w celu zmniejszenia prawdopodobieństwa rozpowszechnienia o nich informacji. Należy także wspomnieć, iż teoretyczne wyeliminowanie Kim Dzong Una przez południowokoreańskich agentów mogłoby wiązać się z przeprowadzeniem przez Pjongjang ataku jądrowego – na analogiczną możliwość w wypadku zabicia prezydenta Republiki Korei nie musieliby zwracać uwagi działający na terytorium RK żołnierze SOF KAL.

Warto także dodać, iż długotrwałe akty sabotażu i operacje wymierzone w stabilność Południa nie musiałyby stanowić preludium do pełnoskalowego ataku ze strony KRLD. Pjongjang mógłby uznać, że przedłużające się pogorszenie sytuacji bezpieczeństwa byłoby w stanie skłonić Seul do ustępstw natury politycznej, pokroju uznania północnokoreańskiego programu jądrowego, co jest nadal trwale odrzucane przez każdy rząd Południa, niezależnie od jego politycznej afiliacji.

Podsumowanie

Północnokoreańskie wojska specjalne są liczne, ideologiczne pewne (co zostało potwierdzone podczas działań wojennych) i stanowią niezwykle wartościowy element sił zbrojnych KRLD. Część żołnierzy z tej formacji zdobyła doświadczenie podczas wojny rosyjsko-ukraińskiej. SOF KRLD stanowi znaczne zagrożenie, w szczególności biorąc pod uwagę jego potencjalne wykorzystanie w ramach operacji dywersyjnych wymierzonych w Republikę Korei. Można wręcz stwierdzić, iż o ile informacje jakimi dysponuje Zachód na temat doktryny SOF Pjongjangu są prawdziwe, powodzenie reżimu północnokoreańskiego w wojnie byłoby w znacznej mierze zależne od wykonania przez tą formację postawionych przed nią zadań.

Europa i jej sojusznicy powinni bacznie obserwować tę część sił zbrojnych Pjongjangu i jej rozwój, gdyż jak pokazały walki o obwód kurski, jej działania nie muszą być ograniczone do Półwyspu Koreańskiego. Żołnierze SOF KRLD mogą w przyszłości pojawić się w innych punktach zapalnych świata, zarówno w celu bezpośredniego wspierania danego państwa czyformacji paramilitarnej lub jako instruktorzy wojskowi.

W wypadku wsparcia Moskwy przez  Pjongjang w wojnie z NATO być może armie sojusznicze walczyłyby niekiedy przeciwko żołnierzom SOF KRLD. W kontekście zaś północnokoreańskiej doktryny wykorzystania SOF, zakładającej przeprowadzanie sabotażu, ataków terrorystycznych wymierzonych w ludność cywilną jak i zamachów na przywódców polityczno-wojskowych warto w ramach refleksji rozważyć, czy poszczególne państwa NATO byłyby w stanie uniknąć chaosu i znacznego pogorszenia sytuacji w państwie w wypadku rozpoczęcia podobnej operacji przez Moskwę.

Jeżeli owa odpowiedź byłaby negatywna, należy zastanowić się nad jak najszybszymi metodami poprawy tego stanu rzeczy.

Jakub Furlanetto

Bibliografia

[1][1] ATP 7-100.2 North Korean Tactics, Waszyngton 2020, s. I-1.

[2]North Korea Military Power, Waszyngton 2021, s. 52.

[3] ATP 7-100.2 North Korean Tactics, s. I-1.

[4] Tamże, s. I-2.

[5] Tamże, s. I-2.

[6] North Korea Military Power, s. 53.

[7] ATP 7-100.2 North Korean Tactics, s. I-4.

[8] North Korea Military Power, s. 54.

[9] Tamże, s. 53-54.

[10] ATP 7-100.2 North Korean Tactics, s. I-1.

[11] Tamże, s. I-2.

[12] Tamże, s. I-3.

[13] Tamże, s. I-4.

[14] Tamże, s. I-3.

[15] Tamże, s. I-4.

[16] Tamże, s. I-3

• North Korea has the world’s largest special-operations force. A defected spy offers hints about how they’d be used in a war, Business Insider, https://www.businessinsider.com/how-north-korea-might-use-special-operations-troops-in-war-2021-10?IR=T, dostęp: 11.05.2026.

• 105th Guards Seoul Armored Division mamed after Ryu Kyung Soo, Global Security, https://www.globalsecurity.org/military/world/dprk/105ad.htm, dostęp: 11.05.2026.

• L. Sang-yong, North Korea elevates intelligence capabilities with new unified spy agency, Daily NK, https://www.dailynk.com/english/north-korea-elevates-intelligence-capabilities-with-new-unified-spy-agency/, dostęp: 11.05.2026.

• North Korea Submarine Capabilities, NTI, https://www.nti.org/analysis/articles/north-korea-submarine-capabilities/, dostęp: 11.05.2026.

• J. H. Ahn, The night the North Koreans came ashore: the Gangneung incident, 21 years on, NK News, https://www.nknews.org/2017/04/the-night-the-north-koreans-came-ashore-the-gangneung-incident-21-years-on/, dostęp: 11.05.2026.

• D. Salisbury, How North Korea built an expansive military hovercraft force from UK designs, NK News, https://www.nknews.org/2025/02/how-north-korea-built-an-expansive-military-hovercraft-force-from-uk-designs/, dostęp: 11.05.2026.

• J. S. Bermudez Jr., North Korean Special Operations Forces: Hovercraft Bases (Part I), Beyond Parallel, https://beyondparallel.csis.org/north-korean-special-operations-forces-hovercraft-bases-part-1/, dostęp: 11.05.2026.

• Incidents Involving N. Korea, CIA, https://www.cia.gov/readingroom/docs/CIA-RDP05T02051R000200350070-4.pdf, dostęp: 11.05.2026.

• North Korea: New camouflage for biplane fleet, BBC, https://www.bbc.com/news/blogs-news-from-elsewhere-32202641 dostęp: 11.05.2026.

• T. Newdick, Soviet-Designed An-2 Biplanes Are South Korea’s Secretive Aggressors, TWZ, https://www.twz.com/40492/an-2-biplanes-are-south-koreas-secretive-aggressors, dostęp: 11.05.2026.

• L. Fedrigo, North Korean Deployment in Kursk: A Window into the DPRK Military, Geopolitical Monitor, https://www.geopoliticalmonitor.com/north-korean-deployment-in-kursk-a-window-into-the-dprk-military/, dostęp: 11.05.2026.

• Guesstimating NK Troop Presence in Eastern Europe, North Korea Leadership Watch, https://www.nkleadershipwatch.org/2025/01/10/guesstimating-nk-troop-presence-in-eastern-europe/, dostęp: 11.05.2026.

• S. Cheon, A. Adzkia, Thousands of North Koreans fought for Russia. A memorial hints at the death toll, BBC, https://www.bbc.com/news/articles/clypr5985ejo, dostęp: 11.05.2026.

• K. Ju-yeon, Captured North Korean war prisoners in Ukraine ask to be brought to South Korea, Korea JoongAng Daily, https://koreajoongangdaily.joins.com/news/2025-10-31/national/northKorea/Captured-North-Korean-war-prisoners-in-Ukraine-ask-to-be-brought-to-South-Korea/2433800, dostęp: 11.05.2026.

• S. Ramani, North Korea’s Military Intervention in Kursk: A High Casualty Learning Curve, 38 North, https://www.38north.org/2025/02/north-koreas-military-intervention-in-kursk-a-high-casualty-learning-curve/, dostęp: 11.05.2026.

• B. R. Young, The Myth of Human Wave Attacks Obscures What North Korea Is Learning in Ukraine, RAND, https://www.rand.org/pubs/commentary/2025/02/the-myth-of-human-wave-attacks-obscures-what-north.html, dostęp: 11.05.2026.

• M. Loh, Kim Jong Un said North Korean troops choose ’self-detonation’ to avoid capture by Ukraine, Business Insider, https://www.businessinsider.com/kim-jong-un-north-korea-self-detonation-grenade-kursk-ukraine-2026-4?IR=T, dostęp: 11.05.2026.

• A. Sokolin, North Korean TV airs extensive footage of troops fighting Ukraine for first time, NK News, https://www.nknews.org/2025/08/north-korean-tv-airs-extensive-footage-of-troops-fighting-ukraine-for-first-time/, dostęp: 11.05.2026.

• Images of KPA Overseas Mission Return Performance, North Korea Leadership Watch, https://www.nkleadershipwatch.org/2025/08/25/images-of-kpa-overseas-mission-return-performance/, dostęp: 11.05.2026.

• S. Hyeong-cheol, Who are the North Korean ’Storm Corps’ reportedly dispatched to fight in Ukraine? Hankyoreh, https://english.hani.co.kr/arti/english_edition/e_northkorea/1163563.html, dostęp: 11.05.2026.

• J.-Won Jo, Military Characteristics and Implications of North Korean Troops Deployed to Russia, Sejong Institute, https://www.sejong.org/web/boad/22/egoread.php?bd=22&itm=&txt=&pg=70&seq=11980, dostęp: 11.05.2026.

• S. Y. Chung, Kim Jong Un praises elite troops that fought Ukraine as model for DPRK military, NK News, https://www.nknews.org/2025/11/kim-jong-un-praises-elite-troops-that-fought-ukraine-as-model-for-dprk-military/, dostęp: 11.05.2026.

• L. Y. Jung, Up to 8,000 North Korean troops remain in Russia’s Kursk region, says Ukrainian military intelligence, Korea JoongAng Daily, https://koreajoongangdaily.joins.com/news/2026-02-11/national/northKorea/Up-to-8000-North-Korean-troops-remain-in-Russias-Kursk-region-says-Ukrainian-military-intelligence/2520784, dostęp: 11.05.2026.

• Ethiopia, Volent Suppression of Student Protest, HRW, https://www.hrw.org/reports/archives/africa/ETHIOPIA908.htm, dostęp: 11.05.2026.

• North Korean Activities Overseas, CIA, https://www.cia.gov/readingroom/docs/CIA-RDP85T00310R000200050003-7.pdf, dostęp: 11.05.2026.

• J. Parkinson, Never Take Their Photos: Tracking the Commandos, North Korea’s Secret Export, WSJ, https://www.wsj.com/articles/secret-workforce-funds-north-koreaand-defies-sanctions-1544379764?st=6owVD8&reflink=article_copyURL_share, dostęp: 11.05.2026.

• A. Lankov, ’The big hunt’: When North Korean agents almost killed South Korea’s president, NK News, https://www.nknews.org/2021/01/the-big-hunt-when-north-korean-agents-almost-killed-south-koreas-president/, dostęp: 11.05.2026.

• North Korean torpedo sank Cheonan, South Korean military source says, The Guardian, https://www.theguardian.com/world/2010/apr/22/north-korea-cheonan-sinking-torpedo, dostęp: 11.05.2026.

• J. Kwon, S. Jeong, I. Kottasová, J. Yeung, South Korea fores warning shots after North Korean drones enter its airspace, CNN, https://edition.cnn.com/2022/12/26/asia/north-korean-drones-south-airspace-intl, dostęp: 11.05.2026.

• K. Ng, North Korea drops trash balloons on the South, BBC, https://www.bbc.com/news/articles/c4nn2p32zrzo, dostęp: 11.05.2026.

• J. Ryall, North Korea ’will fire nuclear weapon’ if Kim is killed, The Telegraph, https://www.bbc.com/news/articles/c4nn2p32zrzo, dostęp: 11.05.2026.

• ATP 7-100.2 North Korean Tactics, Waszyngton 2020.

• North Korea Military Power, Waszyngton 2021.